Daling in acceptatie homoseksualiteit onder jongeren vraagt om actie

Het welzijn van de Nederlandse jeugd staat onder druk. Dat blijkt uit het nieuwste Health Behaviour in School-aged Children (HBSC)-onderzoek uit 2025. Eén uitkomst valt extra op: de acceptatie homoseksualiteit onder jongeren is in vier jaar tijd erg hard gedaald.

In 2021 dacht nog 40 procent van de jongens op de middelbare school positief over homoseksualiteit. In 2025 is dat gedaald naar 22 procent. Dat is een halvering. Ook bij meisjes is deze positieve houding sterk afgenomen, van 78 naar 51 procent.

Onderzoekers zien dat jongeren minder vaak het gevoel hebben dat ze op school zichzelf kunnen zijn. Nog maar 45 procent denkt dat lhbtqia+-leerlingen op hun school open kunnen zijn over wie ze zijn. In 2021 was dat nog 60 procent.

De invloed van online netwerken en de ‘manosfeer’

Hoe komt het dat deze cijfers zo snel veranderen? De onderzoekers wijzen naar het maatschappelijke klimaat en de invloed van sociale media.

Op platforms zoals TikTok en Instagram zien jongeren steeds vaker berichten die negatief zijn over seksuele diversiteit en genderdiversiteit. Een belangrijk onderdeel hiervan is de zogeheten ‘manosfeer’. Dit zijn online netwerken waarin influencers traditionele ideeën over mannen stimuleren en negatieve uitspraken over diversiteit normaal maken. Veel docenten geven aan dat zij merken dat jongens op hun school hierdoor beïnvloed worden.

Soms wordt gedacht dat de daling in acceptatie komt door het aantal jongeren met een migratieachtergrond. Het HBSC-onderzoek laat zien dat dit niet klopt. De daling in acceptatie gebeurt onder alle groepen jongeren, wat hun achtergrond ook is.

Hoge druk en minder fijne sfeer op school

De afgenomen acceptatie past in een breder patroon op scholen. Jongeren vinden school minder fijn dan tien jaar geleden. Veel leerlingen merken dat de sfeer in de klas minder prettig is en dat er vaker wordt gepest. Ook ervaren veel jongeren nog steeds erg veel stress door schoolwerk.

Voor jongeren in een kwetsbare positie is de situatie vaak nog lastiger. Dit geldt bijvoorbeeld voor jongeren uit gezinnen met minder geld, jongeren met een migratieachtergrond en transgender of non-binaire jongeren. Zij voelen zich vaker eenzaam en ervaren minder steun.

Wat kun jij doen als sociaal professional?

De resultaten uit het HBSC-onderzoek onderstrepen de noodzaak om te blijven investeren in een veilige schoolomgeving en kritische mediawijsheid. Een paar belangrijke actiepunten voor het onderwijs en jeugdwerk:

• Blijf praten over diversiteit: Maak seksuele- en genderdiversiteit bespreekbaar, ook als je merkt dat er weerstand is. Ondersteun scholen en docenten om het gesprek hierover te voeren.
• Aandacht voor de online wereld: Praat met jongeren over wat zij online zien. Help hen om kritisch te kijken naar filmpjes, berichten en influencers op sociale media.
• Zorg voor een veilige plek: Werk samen aan een omgeving waarin pesten direct wordt gestopt en waarin iedere jongere zich geaccepteerd voelt.

Laatste nieuws